خدا این توان را به ما داده که عیبهای خود را ببینیم

بسم الله الرحمن الرحیم 
خدا این توان را به ما داده که عیبهای خود را ببینیم
(بل الانسان علی نفسه بصیره ولو القی معاذیره / بلکه انسان از نفس خود آگاه است، هرچند برای خود عذر هایی بتراشد (قیامه/14و15

آنچه که ما را در این بصیرت یاری می کند درواقع تفکر و به کارگیری قوه تعقل است که از آن به عنوان محاسبه نفس یاد می شود. 
مدلی که برای زندگی یک مومن طراحی شده در روایات به اینگونه است که مومن انتقادپذیر باشد و هیچ گاه با اطمینان از خود دفاع نکند و در عین حال همیشه نگران عاقبت به خیری خود باشد و به خود سوءظن داشته باشدکه این یکی از عوامل موثر در شناخت خود محسوب می شود .
آنچه که آفت این راه است عیب جویی از دیگران است .
از طرفی می فرمایند که هر کس محاسبه نفس نکند از ما نیست و در جایی دیگر گفته شده وقتی به عیوب خود بپردازی همیشه به این امر مشغول خواهی ماند و با کشف و از بین بردن یک عیب ، عیبی دیگر برای انسان ظاهر می شود لذا از عیب جویی دیگران بازمی ماند ودائما مشغول عیوب خویش است . 

رسولُ اللّه ِ صلی الله علیه و آله : طوبی لِمَن مَنَعَهُ عَیبُهُ عَن عُیوبِ المُؤمِنینَ مِن إخوانِهِ
کافی، ج 8، ص 168، ح 190.
پیامبر خدا صلی الله علیه و آله : خوشا به حال آن کس که عیب خودش، او را از پرداختن به عیبهای برادران مؤمنش باز دارد.